İçindekiler
"Nükleerin Yeniden Doğuş " Dönemi ve Uranyum
Giriş: "Nükleerin Yeniden Doğuş " Dönemi
Uranyum piyasası, basit bir emtia döngüsünün ötesinde,
yapısal bir dönüşüm yaşamaktadır. 2011 (Fukuşima) sonrası yaşanan "Kış
Dönemi" sona ermiş; yerini enerji güvenliği, karbon emisyonu hedefleri ve
yapay zeka (AI) devriminin tetiklediği devasa elektrik talebiyle şekillenen bir
dönem yerini almıştır. Piyasa, 2025-2026 döneminde yapısal arz
açığına(structural supply deficit) odaklanmıştır.
Uranyum Fiyatlarını Yukarı İten Temel Faktörler
Fiyat artışının arkasında birbirini besleyen üç ana sütun
bulunmaktadır:
A. Arz Tarafındaki Kriz
(Supply Crunch)
- Yılların İhmali: 2011-2020
arasında uranyum fiyatlarının düşük seyretmesi nedeniyle yeni maden
yatırımları durdu. Bir uranyum madeninin keşfinden üretime geçmesi
ortalama 10-15 yıl sürmektedir. Bu boşluğun kısa vadede
kapatılması oldukça zordur.
- Kazakistan Sorunu: Dünyanın
en büyük uranyum üreticilerinden olan Kazatomprom (küresel arzın ~%40'ı),
sülfürik asit tedarik sorunları ve inşaat gecikmeleri nedeniyle 2025
üretim hedeflerini yaklaşık %12 aşağı revize ettiğini
duyurmuştur. 2026 üretimi için de kısıntı sinyalleri verilmiştir.
- Stokların Erimesi: Geçmiş
yıllarda piyasayı besleyen "ikincil arz" (soğuk savaş dönemi
stokları, dönüştürülen nükleer başlıklar) büyük ölçüde tükenmiştir.
B. Jeopolitik Kırılma:
Batı vs. Doğu
- Rusya Yasağı: ABD, 2024
itibarıyla Rus uranyumuna ithalat yasağı getirdi (Prohibiting Russian
Uranium Imports Act). Bu durum, küresel zenginleştirme kapasitesinin
önemli bir kısmını denklemden çıkardı ve Batılı kamu hizmeti şirketlerini
(Utilities) panik halinde Batılı tedarikçilere (Cameco, UEC, vb.)
yöneltti.
- Enerji Güvenliği: Ukrayna
savaşı sonrası ülkeler, enerjiyi sadece "ucuzluk" değil,
"güvenlik" ekseninde değerlendirmeye başladı. Nükleer,
kesintisiz bir yerel güç kaynağı olarak öne çıktı.
C. Yeni Talep Dalgası:
Yapay Zeka ve Veri Merkezleri
Bu, piyasayı değiştiren en yeni ve en
- 7/24 Kesintisiz Güç (Baz
Yük): Güneş ve rüzgar enerjisi kesintilidir (güneş batınca enerji
durur). Ancak AI veri merkezleri (Data Centers) 7/24 çalışmak zorundadır.
Tek "Yeşil ve Kesintisiz" (Clean Baseload) çözüm nükleerdir.
- Microsoft & Three Mile
Island: Microsoft, Constellation Energy ile yaptığı tarihi anlaşma
ile Three Mile Island nükleer santralinin bir ünitesini sadece kendi veri
merkezleri için 20 yıl boyunca kiraladı. Bu, nükleerin artık sadece
devletlerin değil, teknoloji devlerinin de (Hyperscalers) hedefinde
olduğunu kanıtladı.
- Amazon & AWS: Amazon Web
Services (AWS), Talen Energy'nin nükleer santralinin yanına kurulan bir
veri merkezi kampüsünü satın alarak doğrudan şebekeden bağımsız nükleer
güç kullanma yoluna gitti.
ABD Borsasında (NYSE/AMEX) İşlem Gören Uranyum Şirketleri
Aşağıdaki şirketler, bu trendden en çok etkilenen, farklı
risk/getiri profillerine sahip oyunculardır:
1. Cameco Corporation
(NYSE: CCJ)
- Kimliği: Batı dünyasının en
büyük, en entegre ve "Mavi Çipli" uranyum şirketi. Kanada
merkezlidir ancak NYSE'de işlem görür.
- Operasyonel Güç: Dünyanın en
yüksek tenörlü madenleri olan McArthur River ve Cigar
Lake'i işletir.
2. Uranium Energy Corp
(NYSE American: UEC)
- Kimliği: ABD merkezli,
üretim yapmaya hazır (restart-ready) varlıkları olan ve "Hedge
Edilmemiş" (Unhedged) stratejisi izleyen agresif bir şirket.
- Operasyonel Durum: Wyoming
(Christensen Ranch) tesislerinde üretimi yeniden başlattı. Ayrıca
Teksas'ta üretim merkezlerine (Hub & Spoke) sahiptir.
3. NexGen Energy Ltd.
(NYSE: NXE)
- Kimliği: Henüz üretim
yapmayan bir "Geliştirme" (Developer) şirketi. Ancak sahip
olduğu varlık (Rook I Projesi), sektörün "tek boynuzlu atı"
(Unicorn) olarak bilinir.
- Rook I Projesi (Kanada): Bu
proje o kadar yüksek tenörlü (yüksek kalitede) uranyuma sahiptir ki,
üretime başladığında (2020'lerin sonu hedefleniyor) dünyanın en düşük
maliyetli ve en büyük madenlerinden biri olacaktır. Çevresel onay
süreçlerinde sona yaklaşmaktadır.
4. Energy Fuels Inc. (NYSE
American: UUUU)
- Kimliği: ABD'nin stratejik
mineraller merkezi. Sadece uranyum değil, Nadir Toprak Elementleri
(REE) ve Vanadyum da üretir.
- White Mesa Mill: ABD'deki
tek lisanslı ve çalışır durumdaki konvansiyonel uranyum değirmenine (mill)
sahiptir. Bu tesis, rakiplerinin de cevherini işleyebileceği stratejik bir
darboğazdır.
Çekince
Bu raporda yer alan her türlü bilgi, değerlendirme, yorum, istatistiki şekil ve bilgiler hazırlandığı tarih itibari ile mevcut piyasa koşulları ve güvenirliğine inanılan kaynaklardan elde edilerek derlenmiştir ve İnfo Yatırım Menkul Değerler A.Ş. tarafından genel bilgilendirme amacı ile hazırlanmıştır. Sunulan bilgilerin doğruluğu ve bunların yatırım kararlarına uygunluğu tarafımızca garanti edilmemektedir. Bu bilgiler belli bir getirinin sağlanmasına yönelik olarak verilmemekte olup alım satım kararını destekleyebilecek yeterli bilgiler burada bulunmayabilir. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Herhangi bir yatırım aracının alım-satım önerisi ya da getiri vaadi olarak yorumlanmamalıdır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Sadece burada yer alan bilgilere dayanarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bu nedenle bu sayfalarda yer alan bilgilerdeki hatalardan, eksikliklerden ya da bu bilgilere dayanılarak yapılan işlemlerden, yorum ve bilgilerin kullanılmasından doğacak her türlü maddi/manevi zararlardan ve her ne şekilde olursa olsun üçüncü kişilerin uğrayabileceği her türlü doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan dolayı İnfo Yatırım Menkul Değerler A.Ş. ile bağlı kuruluşları, çalışanları, yöneticileri ve ortakları sorumlu tutulamaz. Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir.