İçindekiler
1 Ocak’ta Neler Değişiyor? AB, ABD ve Çin gibi büyük ekonomilerde yürürlüğe yeni düzenlemeler girecek..
1 Ocak’ta Neler Değişiyor?
2026 yılı küresel piyasalarda önemli regülatif dönüşümlerin
yılı olacak. Avrupa Birliği (AB), ABD ve Çin gibi büyük ekonomilerde yürürlüğe
girecek yeni düzenlemeler; karbon vergilerinden kripto raporlamalarına, vergi
indirimlerinden siber güvenlik kurallarına kadar birçok konuyu ilgilendiriyor.
AB'de Karbon Vergisi:
AB, 1 Ocak 2026 itibarıyla "sınırda karbon
vergisi" uygulamasını başlatmaktadır. Bu uygulama, demir-çelik, çimento,
alüminyum, gübre ve hidrojen gibi karbon yoğun sektörlerde ithal ürünlere
uygulanacak bir vergi içermektedir.
Özellikle Türkiye gibi ihracatçı ülkeleri etkileyecek bu
düzenleme, piyasalar için sürdürülebilir enerji ve yeşil teknolojilere yönelme
fırsatı yaratmaktadır.
- Piyasalara
Etkisi: Karbon ayak izi düşük şirketlerin hisseleri dikkat çeker. Örneğin,
yenilenebilir enerji firmaları (AB borsalarında işlem gören yeşil enerji
hisseleri) bu vergi konusunda avantaj yaratabilir.
AB Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği:
1 Ocak 2026'da yürürlüğe girecek yeni oyuncak güvenliği
kuralları, endokrin bozucular, PFAS gibi zararlı maddeleri yasaklamaktadır.
Üreticiler, kapsamlı güvenlik değerlendirmeleri yapacak ve dijital ürün
pasaportu zorunlu olacaktır. Şirketlere 2030'a kadar uyum süresi tanınsa da, bu
değişiklik oyuncak ve tüketim malları sektörünü etkileyebilir.
- Piyasalara
Etkisi: Oyuncak üreticisi firmaların (örneğin, Hasbro veya Mattel benzeri
AB bağlantılı şirketler) maliyetleri artabilir, bu da kısa vadede hisse
fiyatlarında dalgalanma yaratabilir. Ancak, uyumlu şirketler rekabet
avantajı kazanabilir.
AB Menşe Kuralları ve PEM:
Revize edilmiş Pan-Avrupa-Akdeniz (PEM) menşe kuralları, 1
Ocak 2026'dan itibaren tam olarak uygulanacaktır. Bu, ticaret ortakları
arasında menşe kümülasyonunu güncelleyerek, gümrük muafiyetlerini
etkileyecektir.
Piyasalara Etkisi: Lojistik ve ticaret şirketlerinin hisseleri (örneğin, AB merkezli lojistik firmaları) olumlu etkilenebilir, çünkü tedarik zincirleri daha verimli hale gelecektir.
Bulgaristan'ın Euro'ya Geçişi:
Bulgaristan, 1 Ocak 2026'da euroya geçerek Euro Bölgesi'ni
21 üyeye çıkarmaktadır. Ayrıca, sürdürülebilirlik raporlaması yükümlülükleri
genişleyecektir; 250'den fazla çalışanı olan şirketler rapor yayınlayacaktır.
Kripto Varlık Raporlama Çerçevesi (CARF):
Kripto Yatırımlarında Vergi Şeffaflığı OECD'nin CARF'ı, 1
Ocak 2026'da İngiltere, ABD gibi 48 ülkede yürürlüğe girmektedir. Kripto
sağlayıcıları, işlem detaylarını vergi otoriteleriyle paylaşacaktır.
ABD Vergi Değişiklikleri: SALT, BEAT ve Uluslararası Transferler
ABD'de "One Big Beautiful Bill" ile SALT indirimi
gelire bağlı hale gelmektedir; düşük gelirli mükellefler için 40 bin dolara
yükselmektedir. Uluslararası para transferlerine %1 vergi, BEAT oranı %10,5
olarak kalıcılaşmaktadır. Ahşap mobilya tarifeleri artmaktadır.
Piyasalara Etkisi: Yüksek vergi eyaletlerindeki emlak ve finans şirketlerinin hisseleri (örneğin, New York borsasındaki emlak firmaları) olumlu etkilenebilir. Mobilya sektöründe ise maliyet artışı hisse fiyatlarını negatif davranışa neden olabilir.
ABD’de Yasaklar ve Kaldırılan Teşvikler
ABD'nin haziranda getirdiği 12 ülkeye "tam" ve 7
ülkeye "kısmi" seyahat yasağı, 1 Ocak itibarıyla yeni ülkeleri
kapsayacak şekilde genişletilecek.
Enerji alanında ise ABD'de bu yıl eylül sonunda kaldırılan
elektrikli araç vergi teşviklerine ek olarak, gelecek yıl itibarıyla konutlarda
enerji verimliliği için sağlanan vergi teşvikleri de sona erecek.
Böylece, evlerde enerji verimliliğini iyileştirmeye yönelik
ısı pompaları, pencereler ve kapılar, yalıtım ve merkezi klima sistemleri gibi
ekipman maliyetleri için yıllık 3 bin 200 dolara kadar olan vergi indirimi son
bulacak. Enerji verimliliği yüksek yeni konutlar inşa eden müteahhitlerin konut
başına aldığı 5 bin dolara kadar vergi indirimi de kaldırılacak.